Thói quen hằng ngày bảo vệ các cơ quan

Điều thú vị là những thói quen bảo vệ gan cũng bảo vệ thận, tim và phổi, nên nỗ lực được cộng dồn.

Không hút thuốc

• Ảnh hưởng tới phổi rõ nhất
• Phá huỷ mạch máu nhỏ ở thận
• Đẩy nhanh xơ vữa mạch máu
• Liên quan tới bệnh tuỵ
• Liên quan tới nhiều bệnh ác tính
• Bỏ có lợi ở mọi độ tuổi

Không có thay đổi đơn lẻ nào mang lại lợi ích rộng như việc bỏ thuốc lá.

Vận động đều đặn

• Cải thiện huyết áp
• Cải thiện đường huyết và mỡ máu
• Giảm mỡ nội tạng
• Cải thiện chức năng tim phổi
• Hỗ trợ nhu động ruột
• Cải thiện giấc ngủ và tinh thần

Vận động là can thiệp hiếm hoi tác động tích cực lên gần như mọi hệ cơ quan.

Bắt đầu vận động thế nào

• Bắt đầu từ mức vừa sức
• Đi bộ là lựa chọn dễ tiếp cận
• Tăng dần theo tuần
• Thêm bài tập kháng lực
• Giảm thời gian ngồi liên tục
• Chọn hình thức duy trì được

Hình thức mình thích và duy trì được tốt hơn hình thức tốt nhất về lý thuyết.

Chế độ ăn

• Nhiều rau củ quả
• Ngũ cốc nguyên hạt
• Đủ đạm
• Giảm muối
• Giảm đồ uống có đường
• Giảm đồ chế biến sẵn

Giảm muối và giảm đồ uống có đường là hai thay đổi có tác động rộng nhất.

Giấc ngủ

• Ảnh hưởng tới huyết áp và chuyển hoá
• Ảnh hưởng tới cân nặng
• Ảnh hưởng tới miễn dịch
• Giữ giờ ngủ ổn định
• Điều trị ngưng thở khi ngủ nếu có
• Thường bị xem nhẹ nhất

Ngưng thở khi ngủ là vấn đề ảnh hưởng tới tim, thận và chuyển hoá mà lại hay bị bỏ sót.

Cân nặng và vòng bụng

• Theo dõi cả hai chỉ số
• Giảm từ từ và bền vững
• Tránh giảm cấp tốc
• Giữ khối cơ
• Duy trì quan trọng hơn giảm nhanh

Giữ được cân nặng ổn định nhiều năm đã là kết quả tốt với nhiều người.

Hạn chế rượu bia

• Ảnh hưởng tới gan, tuỵ, tim và não
• Giảm lượng uống có lợi ngay
• Có ngày không uống trong tuần
• Không uống dồn
• Người có bệnh nền nên hỏi bác sĩ

Rượu là yếu tố ảnh hưởng tới nhiều cơ quan cùng lúc nên giảm nó có lợi kép.

Kiểm soát bệnh nền

• Huyết áp
• Đường huyết
• Mỡ máu
• Uống thuốc đều đặn
• Không tự ngừng khi thấy khoẻ
• Tái khám đúng hẹn

Ba bệnh này kiểm soát tốt sẽ bảo vệ được tim, thận, mắt và thần kinh cùng lúc.

Cẩn trọng với thuốc

• Chỉ dùng khi cần
• Không tự dùng kéo dài
• Đọc kỹ thành phần
• Báo bác sĩ mọi thứ đang dùng
• Cẩn trọng với thảo dược không rõ nguồn gốc
• Rà soát danh sách thuốc định kỳ

Bớt được một loại thuốc không cần thiết cũng là bảo vệ gan và thận.

Uống đủ nước

• Uống rải đều trong ngày
• Nước tiểu nhạt màu là dấu hiệu đủ
• Uống thêm khi nóng hoặc vận động
• Không cần uống quá nhiều
• Người có bệnh tim hoặc thận cần hỏi bác sĩ

Đủ chứ không phải càng nhiều càng tốt là nguyên tắc đúng với nước.

Tiêm chủng

• Giảm nhiễm trùng và biến chứng
• Quan trọng với người có bệnh nền
• Bảo vệ gan qua vaccine viêm gan
• Bảo vệ phổi qua vaccine hô hấp
• Hỏi bác sĩ về loại phù hợp

Người có bệnh mạn tính thường thuộc nhóm được khuyến cáo tiêm nhiều loại vaccine.

Khám định kỳ

• Phát hiện sớm khi chưa có triệu chứng
• Theo dõi xu hướng các chỉ số
• Không bỏ qua bất thường nhẹ
• Tầm soát theo tuổi và nguy cơ
• Giữ kết quả để so sánh

Phát hiện sớm là nơi tạo ra khác biệt lớn nhất với các bệnh nội tạng.

Về mặt tinh thần

• Căng thẳng kéo dài ảnh hưởng gián tiếp
• Qua giấc ngủ và thói quen ăn uống
• Qua hành vi như hút thuốc và rượu
• Quản lý căng thẳng có giá trị thật
• Giữ kết nối xã hội

Sức khoẻ tinh thần và sức khoẻ thể chất ảnh hưởng lẫn nhau theo cả hai chiều.

Bắt đầu từ đâu

• Chọn một thay đổi duy trì được
• Không cố thay đổi mọi thứ cùng lúc
• Làm nó thành thói quen rồi thêm cái mới
• Ghi lại để thấy tiến bộ
• Chấp nhận những ngày không hoàn hảo

Một thay đổi duy trì được cả năm có giá trị hơn năm thay đổi bỏ sau hai tuần.

Cách nghĩ thực tế

• Không có thuốc bổ riêng cho từng cơ quan
• Một nhóm thói quen bảo vệ gần như tất cả
• Không thuốc lá là thay đổi lớn nhất
• Duy trì quan trọng hơn hoàn hảo
• Khám định kỳ để phát hiện sớm

Nội dung này mang tính thông tin chung; kế hoạch cụ thể nên được bác sĩ tư vấn.

Câu hỏi thường gặp